'Brussels Gewest zal leefomgeving moeten aanpassen als ze de middenklasse terug naar stad wil lokken'

21/01/16 om 09:26 - Bijgewerkt om 09:26

Het Brussels Gewest telt maar liefst 13 miljoen vierkante meter kantoren, waarvan er ongeveer 1 miljoen leegstaat. Heel wat mogelijkheden dus om deze vrije ruimte om te bouwen tot wooneenheden.

'Brussels Gewest zal leefomgeving moeten aanpassen als ze de middenklasse terug naar stad wil lokken'

© iStock

Wonen op kantoor

Nee, we hebben het níet over kamperen op je werkplek, wél over wonen in een voormalig kantoorpand. In Europa bekleedt Brussel de tweede plaats wat het aantal vierkante meter kantoorruimte per inwoner betreft - na Zurich. Het Brussels Gewest telt maar liefst 13 miljoen vierkante meter kantoren, waarvan 8% of ongeveer 1 miljoen vierkante meter leegstaat en niet langer voldoet aan de moderne eisen voor een werkplek. Die voor het merendeel tamelijk recente gebouwen bieden dan ook heel wat mogelijkheden om in te spelen op de groeiende vraag naar nieuwe woningen.

Een kleine vijf jaar geleden ontdekte een aantal projectontwikkelaars het potentieel van de beschikbare ruimte, met de transformatie tot wooncomplexen als resultaat. Een van de op stapel staande projecten is de reconversie van de Leopoldtoren, in Evere gebouwd in 1976 en in 2014 door Matexi aangekocht om er tweehonderd passieve of lage-energiewoningen in onder te brengen. Het project biedt tal van troeven en kan als voorbeeld dienen.

Onvoldoende sociale diversiteit

Een van de voornaamste pluspunten is dat het huisvesting concentreert in een buurt met veel winkels en diensten en dat het bouwterrein beperkt blijft tot een klein gebied, waardoor er niet te veel overlast ontstaat voor de omwonenden. Bovendien is er geen risico op wildparkeren langs de weg aangezien er meer dan 370 ondergrondse parkeerplaatsen voorhanden zijn.

Tot slot voorziet het ontwerp in gemeenschappelijke ontmoetingsruimtes en krijgt elk appartement een buitenterras. Je zou kunnen betreuren dat het project onvoldoende op sociale diversiteit mikt en dat de behuizing alleen betaalbaar is voor huishoudens en gezinnen met een comfortabel inkomen. We hoeven onszelf echter niets wijs te maken: als het Brussels Gewest de middenklasse terug naar de stad wil lokken, moet het deze groep een leefomgeving bieden die aan haar verwachtingen voldoet.

Doordacht bouwen

Ook al sluit dit soort reconversie perfect aan bij het idee van duurzame ontwikkeling, uiteraard kunnen niet alle kantoorgebouwen systematisch in woningen worden getransformeerd. Heel wat kantoorparken liggen langs drukke verkeersassen, ver van woonwijken. Ze gaan nooit bewoners kunnen verwelkomen zonder een volledige herinrichting van de wijk en een doordachte inplanting van nieuwe scholen of nieuwe winkels. In die gevallen ligt de bal duidelijk in het kamp van de politieke bestuurders, zij moeten bepalen hoe de reconversie van kantoren kan bijdragen tot een nieuwe dynamiek in de stad.

Mocht deze trend zich doorzetten, dan zou het geen slecht idee zijn om voortaan in de oorspronkelijke plannen alvast rekening te houden met een eventuele reconversie van het kantoorgebouw. Zo kunnen bepaalde knelpunten al in de opbouwfase maximaal ingecalculeerd worden waardoor ingrepen (en dus ook kosten) achteraf beperkt blijven.

Eric Cloes, hoofdredacteur Ik ga bouwen & renoveren

Postcode

Onze partners