Hoe zorg je voor een perfecte materialenmix in de keuken?

23/02/16 om 09:05 - Bijgewerkt om 09:05

Van de meubelfronten tot de werkbladen over de spatwanden, hoe verzoent u design, functionaliteit en duurzaamheid op de plek waar u dagelijks uw maaltijd bereidt? Het ideale recept? Een basis van traditie en een vleugje moderniteit, op smaak gebracht met een handvol innovaties.

Hoe zorg je voor een perfecte materialenmix in de keuken?

© Ik ga bouwen & renoveren

Voor een keuken wordt de materiaalkeuze gebaseerd op het gebruik, maar ook op het esthetische resultaat dat we willen bereiken. De algemene regel stelt dat natuurlijke materialen en neutrale kleuren makkelijk onderling combineerbaar zijn en een geraffineerd resultaat opleveren. Maar er is ook een kleuraccent nodig om deze kleuren tot leven te brengen en om rijke en bijzondere texturen extra te doen uitkomen. Een contrasterende spatwand of werkblad, of enkele legplanken of hangkasten in een fellere of donkerdere kleur zullen uw keuken meteen meer persoonlijkheid geven. Verkiest u de keuken -kasten liever allemaal in dezelfde tint, werk dan met een paar kleurrijke losse meubels, zoals stoelen, krukjes, een tafel,... om op die manier voor afwisseling te zorgen. De keuken moet u op elk moment van de dag alle comfort kunnen bieden. De materialen moeten daarom niet alleen mooi zijn, maar ook stevig en duurzaam, hygiënisch en makkelijk te onderhouden.

Hout wordt volgens kenners opnieuw dé trend, in al zijn tinten, van heel helder tot heel donker. Hout met een patina, met textuureffecten, met een ruwe of een gladde afwerking,... De authentieke feel van hout krijgt een moderne toets via meubels met pure en geometrische vormen. Hout kan bovendien makkelijk worden gecombineerd met een kleur. Gekleurde kastfronten bijvoorbeeld vormen monochrome vlakken die de neutrale kleur van hout tot leven brengen.

In de neorustieke stijl zorgt hout voor hedendaagse, lichte, vloeiende en vluchtige lijnen in de keuken. Het materiaal ontplooit er zich in al zijn variaties: gevlamd hout, met reliëftexturen, gladgeschuurd, gefumeerd en geschaafd hout, hout met een structuur of met een used look . Het warme van hout kan bovendien perfect gecombineerd worden met hightech materialen zoals staal, glas, Corian of beton. Geef de voorkeur aan hout met een Europees FSC- of PEFC-label, die garanderen dat het hout afkomstig is uit duurzaam beheerde bossen. Naargelang uw voorkeur en budget kunt u kiezen uit massief hout, mdf (medium density fiberboard) of 'nephout' (melamine of multiplex). Er bestaat zelfs pvc met een houtprint, dit dankzij een dunne plasticfilm die op de kastfronten wordt gekleefd en die de uitstraling heeft van echt hout (maar tegen 30% van de prijs van massief hout). Valchromat is een mdfplaat samengesteld uit gewassen houtvezels om een perfecte hechting van de lijm te garanderen. Het is beschikbaar in zes diktes, van 8 tot 30 millimeter (voor werkbladen en spatwanden) en in elf kleuren (vier neutrale en zeven felle kleuren). Melamine en laminaat zijn meestal goedkoop maar worden steeds beter van kwaliteit. Naast de typische houtprint bestaan ze ook in imitaties van tal van materialen (leisteen, beton, steen, geborsteld metaal, glas,...). Beide materialen lenen zich ook voor spatwanden en werkbladen.

Hoe zorg je voor een perfecte materialenmix in de keuken?

© Ik ga bouwen & renoveren

Ook lak is weer helemaal in, in mat en satijnglans maar vooral als hoogglanslak. De kwaliteit van gelakt keukenmeubilair kan variëren. Hoe meer laklagen, hoe duurzamer en slijtvaster maar ook hoe duurder de meubels. De waaier van beschikbare kleuren (tot meer dan 1.000 bij sommige fabrikanten) is echter zeer verleidelijk. Indien u niet over een groot budget beschikt, kunt u een bekleding in polymeer overwegen. Dat is een thermogekleefde plasticfilm die geen naden vertoont. Het oppervlak ziet er gelakt uit, maar is tot 40% goedkoper dan echte lak. Laminaat biedt ook een lakimitatie tegen een prijs die iets hoger ligt (10 tot 15%) dan die van klassiek laminaat.

Ook glas biedt tal van mogelijkheden. Het gebruik van getint of gehard glas - die laatste is zes keer steviger dan gewoon glas - in de keuken biedt een zekere transparantie en reflecties, die de ruimte tot haar recht kunnen brengen. Tegenwoordig kunt u de kleur kiezen aan de hand van een staal of in overeenstemming met een ander materiaal. De keuze van transparant of mat glas wijzigt het uiteindelijke uitzicht van de kleur aanzienlijk. De zichtbare oppervlakte van de glasplaten kunnen worden afgewerkt met een satijnglansfinish en een antikrasbehandeling. Dit soort glasplaten kan ook worden gebruikt voor werkbladen en spatwanden. Wenst u geen glas maar toch het aspect ervan, dan kunt u uw kastdeuren bekleden met acryl bedekt met een zeer glanzende, kleefbare film die het uitzicht van glas benadert en die diepte aan de kleuren geeft.

Binnen de wereld van de nieuwe materialen gaat de eerste prijs voor ecologie ongetwijfeld naar PaperStone , een materiaal op basis van 100 % gerecycleerd papier en natuurlijke harsen bestaande uit water en olie van cashewnoten. De dichte en stevige textuur is stoot- en krasbestendig. Het materiaal ziet er mineraal uit en voelt zacht aan. Door zijn vochtwerende behandeling is het waterbestendig en makkelijk te reinigen. Bovendien is het uv- en brandbestendig (klasse A tot 175°C). Het is beschikbaar in acht kleuren: beige, lichtgrijs, lederkleur, chocolade,...

Werkbladen en spatwanden vormen vaak een bij elkaar passend geheel, maar soms ook niet De horizontale oppervlakken - het werkblad dus - worden doorgaans intensief gebruikt. Het werkblad zet vaak de toon in de keuken. Maar niet enkel het materiaal telt. Ook de dikte van het werkblad verandert het uitzicht en de aanwezigheid ervan in de ruimte aanzienlijk. Een duidelijke lijn of een vluchtige lijn, een traditioneel of een meer design materiaal, een opvallende of een discrete rand,... zorgen voor een heel verschillende sfeer. De spatwand die doorgaans niet actief wordt gebruikt - soms wordt er wel eens een rekje tegen opgehangen voor kleine keukenspullen - kan met originele materialen worden bekleed.

Kiezen voor steen

Poreuze natuurlijke steensoorten (marmer, kalksteen, leisteen, graniet,...) zijn fragiel en moeten behandeld worden met een vochten vetwerende bescherming. Bovendien zijn ze duur. Graniet, dat goed bestand is tegen hitte en scherpe voorwerpen, is het meest geschikte mineraal voor een werkblad. Het is verkrijgbaar in drie afwerkingen (gepolijst, glanzend of gevlamd geborsteld) die er telkens anders uitzien. Wanneer marmer wordt gezandstraald, wordt de tekening duidelijker. De zeer harde en regelmatige lavasteen, afkomstig uit de streek van Volvic en de vulkanen van de Auvergne in Frankrijk, kan worden gebruikt om werkbladen in geëmailleerde en gekleurde lavasteen te maken.

Hout als klassieker

Een werkblad in massief hout, fineerhout, kopshout of gelamelleerd verlijmd hout krijgt met de tijd ook een mooi patina. Geolied is het beschermd tegen vlekken, zonder zijn matte uitzicht te verliezen. Wel opletten met scherpe voorwerpen en warme pannen. Eik blijft de meest duurzame houtsoort voor dit gebruik, net als alle harde houtsoorten. Nog origineler dan hout is bamboe, dat in feite geen houtsoort is maar een snelgroeiende grassoort. Het is 25% steviger dan eik, perfect stabiel en biedt uiteenlopende tinten: geel, donkergroen, grijs, zwart, blond, amber, helder of donker.

Leder: waarom niet?

Er bestaan lederen spatwandpanelen die bestand zijn tegen vlekken en vocht. Dankzij een krachtige, dubbelzijdige kleeflaag kunnen ze geplaatst worden op een gladde, opgeschuurde en stofvrije muur, behandeld met een hechtingsprimer. Ze zijn makkelijk te onderhouden met een reinigende melk of een spons bevochtigd met in lauw water opgeloste marseillezeep.

Beton in alle tinten

Betonplamuur of wasbeton biedt de mogelijkheid om oude tegels te verbergen. Het is van minerale oorsprong, geeft een glad effect en gaat mooi samen met tal van materialen: natuursteen, leisteen, glas, hout, metaal,... Het wordt gekleurd met pigmenten of kleurstoffen en aangeboden in een waaier van grijstinten, verschillende soorten beige, nuances van wit en meer gedurfde kleuren zoals chocolade, paars, rood en blauw. De finish (was, vernis, een beschermlaag tegen slijtage, hitte en vlekken) verandert wel het uitzicht van het oppervlak.

Het meer technische en hoogperformante Béton Lège is een met vezels versterkt lichtgewichtbeton dat driemaal minder zwaar is dan traditioneel beton. Het is beschikbaar in achttien kleuren en drie afwerkingen.

Echte koks kiezen voor roestvrij staal

In de keuken dringen ook staal en (geborsteld) roestvrij staal zich op. Roestvrij staal of inox is antibacterieel en geniet de voorkeur van vele koks. Het is bestand tegen hitte, roest en vocht. De werkbladen kunnen zonder naden worden vervaardigd aan de hand van een mal. Om het een natuurlijk patina of een used look te geven kan het worden opgeschuurd. Met kan het roestvrij staal ook kunstmatig 'bekrassen' (geborsteld roestvrij staal) zodat men niet meer moet vrezen voor nieuwe strepen en krassen, want die vallen in dat nieuwe oppervlak helemaal niet meer op. Voor kastdeuren in geborsteld roestvrij staal is een behandeling met microkorrels mogelijk die ontsierende vingerafdrukken voorkomt.

Tegels, een kwestie van onderhoud

Het belangrijkste probleem met tegels zijn de voegen. Kies bij de plaatsing voor epoxyvoegen die niet vuil worden en die voor spatwanden het gebruik van heel kleine tegelformaten toelaten. Epoxy is volledig waterdicht, slijtvast en schimmelwerend. Met gecoate volkeramische panelen (dikte 6 mm) kunnen grote oppervlakken worden bekleed zonder voegen. Ondanks hun afmetingen (tot 3 x 1 meter) zijn ze erg licht. Bovendien zijn ze goed bestand tegen vlekken en krassen.

Voor spatwanden bestaan er eenvoudige en goedkope oplossingen zoals verf om ouderwetse tegels te verbergen. Denk ook aan kleefbare panelen die geschikt zijn voor elke gladde en propere ondergrond, zoals aardewerk of muurtegels. Ze zijn hitte- en vochtbestendig en worden aangebracht achter de kookplaat of spoelbak.

De solid surfaces

Deze materialen, ook acrylhars of acrylsteen genoemd, worden bewerkt zoals hout en kunnen even makkelijk worden gevormd als pvc. Ze zijn voor twee derde samengesteld uit minerale poeders en een derde acrylhars en pigmenten. Ze zijn hard, massief en homogeen, niet-poreus en perfect hygiënisch. Bovendien zijn ze bestand tegen krassen of vlekken en heel makkelijk te reinigen. De platen worden zonder zichtbare voegen geassembleerd en kunnen worden hersteld door ze eenvoudigweg op te schuren. Het oudste materiaal van deze soort is Corian. Het werd al op punt gesteld in 1967 en heeft bijgevolg heel wat voorsprong op zijn concurrenten, Hi-Macs (LG Hausys), Krion (Porcelanosa) of Staron (Samsung). Deze laatste hebben gelijkaardige eigenschappen, maar het kleurenpalet van Corian is het meest uitgebreide en het kan zelfs met een permanent motief worden bedrukt. Er bestaat bovendien een productlijn Corian Eco-Concrete met 14% gerecycleerde materialen.

Hoe zorg je voor een perfecte materialenmix in de keuken?

© Ik ga bouwen & renoveren

Composietsteen

Composietsteen is samengesteld uit 90 tot 95% kwarts (kwartscomposiet is tevens een synoniem voor composietsteen) en een kleine hoeveelheid hars met pigmenten. Het resultaat is een niet-poreus, zeer hard en krasbestendig oppervlak dat bovendien bestand is tegen hoge temperaturen (ongeveer 250°C). Composietsteen is makkelijker te onderhouden en sterker dan natuursteen en wordt op dezelfde manier bewerkt. Het biedt daarentegen een uniform uitzicht over heel het oppervlak en heel de dikte. Lange werkbladen of spatwanden (van meer dan 3 meter) hebben zichtbare maar discrete naden. Composietsteen is verkrijgbaar in verschillende afwerkingen: glanzend (kwetsbaarder), mat, gespikkeld of met een metal look . De meest gekende merken zijn Silestone (Cosentino) die bestaat in bijna honderd kleuren, Caesarstone en Pierre de Plan. Wilt u de nieuwste generatie composietsteen, dan moet u voor Dekton van Cosentino kiezen. Dit materiaal is samengesteld uit een bijzondere mengeling van grondstoffen die worden gebruikt voor de productie van glas, porselein en kwartsoppervlakken. Het absorbeert bijna geen vocht en is bestand tegen schokken, vlekken, uv-stralen, krassen en hoge temperaturen.

Wat de kleuren betreft, scoren zwart en wit met hun moderne en grafische elegantie nog steeds erg goed. Maar dat geldt ook voor neutrale kleuren, zoals beige, lichtgrijs, leisteengrijs en antraciet, die makkelijk te combineren zijn. Een duidelijke trend is een onderscheid maken tussen de onderste kasten en de hangkasten, door een andere kleur of materiaal te kiezen voor boven- en onderkant. Voor een mooi resultaat beperkt u zich tot twee kleuren voor de meubels, het werkblad of de spatwanden. U kunt rust in het kleurenspel brengen met roestvrij staal, een neutrale tint of hout. Trendy kleuren zijn specerijtinten zoals kerriegeel, maar ook eendenblauw, donkere tinten en bruintinten. De laatste nieuwigheid is metaal met een patina, met een geoxideerd effect of een koper- of messingfinish. De topmerken bieden ook steeds meer oppervlaktebehandelingen aan om een verouderd effect te verkrijgen. Ook glas met een metal finish doet het goed. Voor meubelfronten vinden we ook steeds meer geraffineerde en subtiele afwerkingen, om de steeds strakkere keukens mee aan te kleden. Een andere opmerkelijke nieuwigheid zijn gegolfde lijnen, die bij sommige fabrikanten resulteren in gebogen kookeilanden die veel lichter ogen dan hun massieve broertjes.

Agnès Zamboni

Lees meer over:

Postcode

Onze partners