Hoe richt je je keuken ergonomisch in?

29/01/08 om 21:56 - Bijgewerkt om 21:56

Bron: Ik Ga Bouwen

Koken, afwassen, kasten vullen en leegmaken. Hoe richten we onze keuken nu zo ergonomisch mogelijk in?

Elke dag voeren we onnoemelijk veel handelingen uit in de keuken: koken, afwassen, kasten vullen en leegmaken,... en af en toe eens tegen een open lade of kastdeurtje aan botsen. Allemaal flink belastend voor ons lichaam. Hoe richten we onze keuken nu zo ergonomisch mogelijk in?

Precies omdat we zoveel dingen doen in de keuken is aandacht voor ergonomie belangrijk. Staat het werkblad op de juiste hoogte? Zit die spoelbak niet te laag? Kan je makkelijk bij de hoogste kasten? En hoe diep moet je gaan om de achterste rij in die hoekkaste te bereiken? De meeste fabrikanten hebben er zeker de jongste jaren oog voor. Soms ontwikkelen ze eigen concepten, soms gebruiken ze systemen van Blum, marktleider op het gebied van functioneel meubelbeslag. Deze ontwikkelde immers een concept voor maximale functionaliteit en optimale ergonomie in de keuken: 'Dynamic Space'.

Een keuken getuigt van een maximale functionaliteit wanneer je ze indeelt in 5 zones die je op hun beurt in een logische volgorde plaatst en doordacht inricht. Die zones zijn: 'voorraad', 'opbergen', 'spoel en afval', 'kookvoorbereiding' en ten slotte 'koken en bakken'. De correcte indeling van zones zorgt ervoor dat komaf wordt gemaakt met nutteloos heen-en-weer geloop en met belastende bewegingen zoals bukken, strekken en buigen.

Keukenzones

In de zone 'voorraad' horen alle levensmiddelen in gesloten verpakking (de stock) en de koelkast thuis. De zone 'opbergen' bevat borden, tassen, glazen en lege plastic dozen en breng je naast de 'spoel en afval' zone onder. Bij het legen van de vaatwasmachine is het belangrijk om niet naar het andere eind van de keuken te moeten lopen om alle schone vaat weer op te bergen. De zone 'kookvoorbereiding' is de centrale plaats bij uitstek. Hier spendeer je de meeste tijd, maar vreemd genoeg is net deze plaats vaak veel te klein. Een houten snijplank die je over de gootsteen plaatst, kan enig soelaas bieden en extra ruimte creëren. In de zone 'koken en bakken' horen naast kookplaat uiteraard ook ovens, microgolf en dampkap thuis. Hier berg je logischerwijze ook je potten en pannen, kookbestek en bakplaten op.

Deze opstelling is er één voor rechtshandige keukenprinsen en prinsessen. Als je linkshandig bent moet je al deze zones omkeren. Uiteraard zijn dit enkel raadgevingen en kan een compromis soms ook al een uitweg bieden. Belangrijk is om die adviezen eruit te pikken die voor jou handig zijn.

Een ruime bevoorradingszone is cruciaal in je keuken. Toch krijgt ze bij de planning te weinig aandacht. Studies bewijzen dat veel keukenkopers te laat tot de vaststelling komen dat ze over te weinig ruimte beschikken voor hun voorraad. Een voorraadkast met binnenladen is hiervoor een ideale oplossing. Je kunt de laden apart uittrekken waardoor de voorraad zowel langs de voor- als de zijkant onmiddellijk bereikbaar is. Te vaak denkt men nog dat de apothekerskast een must is waar je heel veel in kwijt kan. Maar ook hier verlies je de ruimte die je nodig hebt om producten uit de manden te tillen. Vaak is het ook moeilijk om te zien wat er zich in het midden van de manden bevindt en de inhoud is ook alleen bereikbaar langs de zijkanten wat opnieuw een verkeerde belasting kan geven.

Moeilijke hoekjes

Hoekkasten zijn erg lastig: altijd dreig je wel ergens ruimte te verliezen. Daarvoor zijn al tal van creatieve oplossingen bedacht. Met een draaiplateau bijvoorbeeld, blijft de volledige hoek naast het plateau onbenut en bovendien tuimelen sommige spullen gemakkelijk over de rand. Een andere optie is deuren voorzien die 180° opendraaien, wat je toelaat om veel verder in de kast te reiken. Nog een mogelijkheid is de hoekkastlade, waarmee je de hele binnenkant van de kast naar je toetrekt.

Bewegingscomfort

In een keuken voer je enorm veel handelingen uit. Daarom moet een keuken niet alleen voldoende bergruimte maar ook bewegingscomfort bieden. Als je dit proces kan inkorten heb je ook meer vrije tijd om andere dingen te doen. De werkbladhoogte in je keuken moet aangepast zijn aan je eigen lengte en niet omgekeerd. De afstand tussen je elleboog en het werkblad bedraagt best 10 tot 15 cm. Verder plaats je ook alles op het juiste ergonomische niveau. De zaken die je veel gebruikt berg je best op in laden die je gemakkelijk en snel kan bereiken: de laden net onder het werkblad of de laagste plank van de bovenkasten. Wat je zelden gebruikt kan dan weer in de onderste laden van de onderkasten of op de hoogste legplank in de bovenkast. Bovenkasten voorzie je best van klapfronten die je gemakkelijk kunt openen en geruisloos kunt sluiten. Zo verhinderen geopende kastdeuren de doorgang of het werk in de keuken niet. Wanneer je in de keuken een tafel plaatst, voorzie dan een loopruimte van minimum 90 cm. In een keuken waar twee keukenwanden tegenover elkaar staan (bijvoorbeeld een U-vormige keuken) dien je minstens een ruimte van 120 cm tussen beiden te voorzien.

Vermijd ook deuren in onderkasten. Handig is anders wanneer je moet bukken en zaken moet verplaatsen om uiteindelijk te vinden wat je nodig hebt. Laden geven je een volledig overzicht en maken de inhoud gemakkelijk bereikbaar. Bovendien verschaffen laden 55 % meer opbergruimte dan kasten en laten ze toe om de beschikbare oppervlakte volledig te benutten. Wie daarnaast nog kiest voor brede laden zit helemaal goed. In een lade van 90 cm. breed kan je meer opbergen dan in 2 laden van 45 cm en één lade is daarbij ook nog eens goedkoper.

Orde is het halve werk

Door je laden en voorraadladen goed te organiseren, win je aan opbergruimte. Handige indelingen en opbergelementen maken de laden ordelijk en overzichtelijk. Ze toveren je keuken om tot een praktische en aangename werkruimte.

Orgalux heeft bijvoorbeeld een ergonomisch uitgekiend systeem met elementen voor bestekindeling, bordenhouders, messenblokken, pottenhouders, voorraad- en flessenindeling en afvalsortering. Via de website kan je het uitgebreide productgamma bekijken. Orgalux geeft eveneens een handige keukengids uit die je kan meenemen naar je keukenontwerper. Met die gids spaar je heel wat tijd uit en weet je perfect waarmee je rekening moet houden. Zo kan je bijvoorbeeld op voorhand een inventaris opmaken van alles wat je wilt opbergen in de keuken, maak je een grondplan met de oppervlakte van de keuken en de vorm die je kiest.

Tenslotte betekent ergonomisch comfort ook: ervoor zorgen dat laden gedempt kunnen gesloten worden. Geen overbodige luxe als je bedenkt hoe vaak je laden en deuren opent en weer sluit in een keuken. En ook hier staat de evolutie niet stil. Vaak zijn onze handen nat, of hebben we net die warme ovenschotel vast. Gevolg: er komt elleboog of benenwerk aan te pas om laden of kasten te sluiten. Zou het niet erg slim zijn mochten we ook op die manier laden kunnen openen? Het gloednieuwe systeem "Servo Drive", dat momenteel volop wordt geïnstalleerd zorgt ervoor dat laden geopend en gedempt gesloten worden door een lichte aanraking.

Tekst: Ingrid Allaerts

Ik ga Bouwen & Renoveren

Links

www.dynamicspace.com

Lees meer over:

Postcode

Onze partners