Zon als bron van energie

29/01/08 om 22:52 - Bijgewerkt om 22:52

Bron: Ik Ga Bouwen

Zonnepanelen genieten de jongste tijd een stijgende populariteit. Fotovoltaïsche zonnepanelen zetten het licht van de zon om in elektrische energie. Milieuvriendelijk en efficiënt!

De zon verlicht en verwarmt niet alleen onze aarde, ze is ook een dankbare bron van energie. Zo genieten zonnepanelen de jongste tijd een stijgende populariteit. Fotovoltaïsche zonnepanelen zetten het licht van de zon om in elektrische energie. Milieuvriendelijk en efficiënt!

Elektrische energie wordt de laatste jaren steeds duurder. Niet verwonderlijk, want de prijs van elektriciteit volgt de prijs van de grondstof die nodig is voor de bereiding ervan: petroleum. Elektriciteit is op zich een propere energie, maar voor het opwekken van deze energie wordt in ons land vooral gebruik gemaakt van petroleum, gas en uranium. Petroleum en gas geven bij verbranding CO2 vrij, een gas dat het klimaat erg belast. Uranium, gebruikt in kerncentrales, geeft geen CO2 vrij, maar de reserves ervan zijn beperkt en de restproducten blijven bovendien duizenden jaren radio-actief...

De toekomst hoort daarom alternatieve energiebronnen toe. Groene elektriciteit, met zonnepanelen is één van de mogelijke oplossingen.

Het principe

Op het noordelijk halfrond in Europa levert de zon gemiddeld zo'n 2 à 3 kWh energie per dag. Met fotovoltaïsche panelen kunnen we deze energie (gedeeltelijk) opvangen en gebruiken.

De gebruikte panelen bevatten o.a. een gevoelige laag op basis van silicium. Zonlicht dat op deze laag valt, geeft zijn energie aan de erin aanwezige elektronen. Die gaan op hun beurt bewegen, waardoor er een elektrische stroom ontstaat, een gelijkstroom (zie kader).

Deze gelijkstroom kan opgeslagen worden met behulp van batterijen, maar dit procédé wordt enkel gevolgd indien er geen aansluiting op het net voorhanden is. Hoewel dit een goede oplossing is voor afgelegen gebieden (in bergachtige streken in Frankrijk bijvoorbeeld) wordt dit in België zelden of nooit gebruikt.

De gelijkstroom kan met behulp van een omvormer omgezet worden in wisselstroom en dan direct gebruikt worden in de woning voor verlichting of voor andere toepassingen. Zonnepanelen produceren echter het meest rond de middag, wanneer je meestal weinig elektrische energie nodig hebt. Je kan die overtollige energie dan kwijt aan het elektrische stroomnet en de teller zal daarbij achteruit draaien. Een dergelijk systeem wordt een netgekoppelde toepassing genoemd.

Terminologie

Er bestaat inzake zonne-energie nogal wat spraakverwarring. De term zonnepaneel wordt zowel gebruikt voor een paneel dat zonnewarmte gebruikt om warm water te produceren als voor een paneel dat elektriciteit produceert.

Een fotovoltaïsch paneel is een paneel dat zonnecellen bevat en dat elektriciteit levert.

Plaatsing

De fotovoltaïsche panelen moeten naar de zon gericht worden om zoveel mogelijk zonne-energie op te kunnen vangen. De aanbevolen oriëntering ligt tussen het zuidwesten (ZW) en het zuidoosten (ZO).

De aangeraden hellingshoek voor deze panelen ligt tussen 20° en 60°. Onnodig te zeggen dat je best schaduw kan vermijden: zowel van hoge bomen als van nabijgelegen woningen of gebouwen.

Fotovoltaïsche zonnepanelen kunnen zowel in een pannen- als een leiendak ingebouwd worden. Met behulp van aangepaste steunen kunnen ze ook een plaatsje krijgen op een (beloopbaar) plat dak of kunnen ze tegen een gevel gemonteerd worden. Voor creatieve geesten bestaan er nog andere mogelijkheden: bijvoorbeeld de zonnepanelen gebruiken als luifel of als dak voor een carport.

Plaatsers en subsidies

Fotovoltaïsche zonnepanelen zelf plaatsen kan, maar is niet echt aan te raden. Het feit dat je moet werken op een dak stelt hoge veiligheidseisen en het vraagt aangepast (en duur) materiaal. Bovendien is het niet makkelijk om de toch al zware panelen in alle veiligheid tot op het dak te krijgen en te zorgen voor waterdichte afwerkingen.

Het berekenen van de nodige oppervlakte aan panelen, het kiezen van de juiste omvormer en het maken van alle elektrische aansluitingen in de verdeelkast en naar de teller volgens de regels: het is niet aan iedereen gegeven.

Het is dan ook beter en veiliger een beroep te doen op een erkend installateur: dat is trouwens een voorwaarde om in aanmerking te komen voor subsidies en fiscale aftrekmogelijkheden.

De fabrikanten en leveranciers van systemen voor zonne-energie hebben zich verenigd in de organisatie Belsolar (www.belsolar.be). Op hun site vind je niet alleen technische informatie, maar ook de adressen en sites van fabrikanten en leveranciers en je vindt er ook een overzicht van de subsidies, zowel federale als regionale.

Op de site van SunTechnics (het vroegere Izen) kan je zelfs snel een simulatieberekening uitvoeren om te weten wat de door jou gewenste installatie ongeveer zou kosten en welke subsidies je ervoor kan krijgen (www.izen.be).

AC/DC, ook de naam van een gekende popgroep, staat voor twee verschillende soorten elektrische stroom. DC (afkorting van Direct Current) staat voor gelijkstroom. Dat is de stroom die we krijgen van bijvoorbeeld batterijtjes en autobatterijen, en waar er altijd een plus (+) en een min (-) pool aanwezig is.

AC (afkorting van Alternative Current) staat voor wisselstroom (symbool ~). Dat is de stroom die we aantreffen in onze stopcontacten. De gewone netspanning bedraagt 220 V (volt) wisselstroom, ook aangeduid als 220V AC.

De stroom die in een zonnepaneel opgewekt wordt, is een laagspanningsgelijkstroom die met behulp van een converter (omvormer) omgezet wordt tot 220 V wisselstroom.

Tekst: Jef Sels

Extra En het prijskaartje?

Zoals alle nieuwe energiebronnen zijn ook fotovoltaïsche panelen nog vrij duur in aankoop, al worden ze wel steeds goedkoper. Omdat echter ook de kwaliteit van de panelen stijgt, blijft de prijs wel aan de hoge kant.

Daartegenover staat dat er geen of weinig werkingskosten zijn, enkel beperkte onderhoudskosten. De extra investering voor een doorsnee woning kan dan ook meestal in een tiental jaren worden afgeschreven.

Een voorbeeld bij SunTechnics:

een installatie met inbouwzonnepanelen in een leien dak met een vermogen van 3600 kWh (kilowattuur) heeft een richtprijs van ongeveer 29.000 €. Kan je alle bestaande premies en fiscale voordelen benutten, dan bedraagt de terugverdientijd zo'n 12 jaar. Vanaf dan is het allemaal pure winst!

Postcode

Onze partners